Đồ Chơi Xuất Khẩu: Hồ Sơ CE Cho EU Và Giấy CPC Cho Hoa Kỳ

Nhà sản xuất đồ chơi ở Việt Nam phải làm gì để bán vào EU?

Bài này nói về đồ chơi dành cho trẻ em và hai thị trường là EU và Hoa Kỳ. Với EU, căn cứ là các trang hướng dẫn của Ủy ban châu Âu. Với Mỹ, căn cứ là các trang của Ủy ban An toàn Sản phẩm Tiêu dùng Hoa Kỳ (CPSC). Quy định có thể thay đổi, nên hãy kiểm tra lại với cơ quan có thẩm quyền trước khi sản xuất lô hàng.

Theo Ủy ban châu Âu, chỉ đồ chơi có dấu CE mới được bán trên thị trường EU. Dấu CE là tuyên bố của nhà sản xuất rằng đồ chơi đáp ứng các yêu cầu an toàn thiết yếu. Quy định áp dụng cho nhà sản xuất dù đặt trong hay ngoài EU. Nghĩa là xưởng của bạn ở Việt Nam vẫn có trách nhiệm trực tiếp.

Theo Ủy ban châu Âu, nhà sản xuất phải thực hiện bảy bước sau.

1. Đánh giá an toàn: phân tích nguy cơ về hóa học, vật lý, cơ học, điện, cháy nổ, vệ sinh và phóng xạ. Đánh giá cả mức tiếp xúc với từng nguy cơ.
2. Chọn cách chứng minh hợp chuẩn: tự kiểm tra theo tiêu chuẩn hài hòa, hoặc nhờ cơ quan được chỉ định kiểm tra mẫu.
3. Lập hồ sơ kỹ thuật chứng minh đồ chơi đáp ứng yêu cầu an toàn.
4. Lập tờ khai hợp chuẩn EC. Khi lập tờ khai, nhà sản xuất nhận trách nhiệm về sự phù hợp của đồ chơi.
5. Gắn dấu CE lên đồ chơi, lên nhãn đính kèm hoặc lên bao bì.
6. Ghi tên, địa chỉ và một yếu tố nhận dạng như số lô hoặc số sê-ri để truy xuất.
7. Kèm hướng dẫn, thông tin an toàn và cảnh báo theo yêu cầu.

Nhà nhập khẩu EU cũng có nghĩa vụ riêng. Họ phải kiểm tra bạn đã làm đủ các bước trên, giữ một bản tờ khai hợp chuẩn và gắn tên, địa chỉ của họ lên hàng. Vì thế khách nhập khẩu sẽ đòi xem hồ sơ của bạn trước khi đặt đơn. Hãy chuẩn bị sẵn từ đầu thay vì đợi khách hỏi.

Tự kiểm tra theo tiêu chuẩn hay nhờ cơ quan được chỉ định?

Ủy ban châu Âu nêu hai cách chứng minh hợp chuẩn. Cách thứ nhất là tự kiểm tra. Nhà sản xuất áp dụng các tiêu chuẩn hài hòa của châu Âu bao phủ mọi yêu cầu an toàn liên quan đến món đồ chơi. Đồng thời họ phải bảo đảm quy trình sản xuất giữ được sự phù hợp.

Cách thứ hai là chứng nhận bởi bên thứ ba. Nhà sản xuất nộp đơn kiểm tra kiểu loại EC cho một cơ quan được chỉ định (notified body). Cơ quan này kiểm tra mẫu và cấp giấy chứng nhận nếu đồ chơi đạt. Danh sách các cơ quan được chỉ định nằm trong cơ sở dữ liệu NANDO của Ủy ban châu Âu.

Điều cần nhớ là cách tự kiểm tra chỉ dùng được khi có tiêu chuẩn hài hòa bao phủ đủ các yêu cầu. Nếu món đồ chơi có tính năng mới mà tiêu chuẩn chưa bao phủ, việc xin cơ quan được chỉ định kiểm tra là lựa chọn an toàn hơn. Hãy hỏi phòng thử nghiệm của bạn trước khi chọn.

Bảng dưới đây so sánh các phần chính của EN 71 (tiêu chuẩn châu Âu) và ISO 8124 (tiêu chuẩn quốc tế). Theo Wikipedia, nhiều khu vực xây dựng tiêu chuẩn theo EN 71, trực tiếp hoặc qua ISO 8124. Bản thân ISO 8124 mô phỏng theo EN 71.

Trước khi mua mẫu thử, hãy hỏi khách họ yêu cầu bộ tiêu chuẩn nào và phiên bản nào. Xin họ ghi vào đơn đặt hàng. Thử theo sai tiêu chuẩn là chi phí bị mất.

EU cấm hóa chất nào trong đồ chơi?

Ủy ban châu Âu cho biết chỉ thị 2009/48/EC siết yêu cầu về hóa chất so với chỉ thị cũ. Có ba nhóm cần ghi nhớ khi chọn vật liệu, mực, sơn và hương liệu.

• Chất gây ung thư, đột biến gen hoặc hại sinh sản (CMR): không được có trong bộ phận trẻ chạm tới, nếu vượt giới hạn của quy định CLP. Ngoại lệ là chất được đánh giá khoa học nghiêm ngặt và coi là an toàn.
• 19 nguyên tố nặng như thủy ngân và cadmium: không được vượt giới hạn trong phần đồ chơi trẻ chạm tới.
• 55 hương liệu gây dị ứng: bị cấm. Một số trong nhóm này và 11 chất khác được dùng trong đồ chơi nhất định, với điều kiện ghi trên nhãn và đáp ứng thêm yêu cầu.

Việc cần làm: xin nhà cung cấp mực, sơn, nhựa và hương liệu bảng thành phần và kết quả thử. Đừng đợi đến khi thành phẩm đã đóng gói mới thử. Chất bị cấm phát hiện muộn thì cả lô phải hủy.

Quy định sắp đổi. Ủy ban châu Âu cho biết Quy định (EU) 2025/2509 về an toàn đồ chơi được thông qua ngày 26 tháng 11 năm 2025, thay Chỉ thị 2009/48/EC. Quy định có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2026 và áp dụng sau thời gian chuyển tiếp 4 năm rưỡi, vào ngày 1 tháng 8 năm 2030. Quy định mới nhắm vào các hóa chất đặc biệt có hại cho trẻ. Mọi đồ chơi sẽ cần có hộ chiếu sản phẩm số, chứa thông tin tuân thủ và truy cập được ngay bằng một mã dữ liệu.

Hộ chiếu số chưa bắt buộc ngay, nhưng bạn nên theo dõi để chuẩn bị hệ thống mã lô và hồ sơ điện tử. Cách soạn điều khoản cập nhật quy định trong hợp đồng có ở bài về hợp đồng ngoại thương.

Bán sang Mỹ cần chứng nhận và thử nghiệm gì?

Theo CPSC, Điều 106 của đạo luật CPSIA biến tiêu chuẩn ASTM F963 thành tiêu chuẩn bắt buộc cho đồ chơi trẻ em. Quy định nằm tại 16 C.F.R. phần 1250. Các yêu cầu chỉ áp dụng cho sản phẩm thiết kế hoặc chủ yếu dành cho trẻ từ 12 tuổi trở xuống.

Đồ chơi cho trẻ 13 tuổi trở lên có thể thuộc ASTM F963, nhưng không cần thử nghiệm của bên thứ ba được CPSC chấp nhận và không cần giấy chứng nhận CPC. Hãy xác định rõ độ tuổi mục tiêu trong thiết kế, vì CPSC xem xét sản phẩm theo đối tượng sử dụng chủ yếu.

Trước khi bán, đồ chơi trẻ em cần được thử nghiệm bởi một phòng thí nghiệm bên thứ ba được CPSC chấp nhận. Sau đó nhà sản xuất trong nước Mỹ hoặc nhà nhập khẩu phải cấp Giấy chứng nhận sản phẩm trẻ em (CPC). Như vậy, người cấp CPC là bên Mỹ chứ không phải xưởng của bạn. Nhưng họ chỉ cấp được khi có kết quả thử nghiệm, nên bạn cần lo phần này.

Theo CPSC, CPC phải có bảy mục sau:

• Nhận dạng sản phẩm đủ chi tiết để đối chiếu.
• Trích dẫn từng quy tắc an toàn áp dụng. Với đồ chơi, ghi 16 C.F.R. phần 1250 kèm các điều khoản ASTM F963.
• Tên, địa chỉ và điện thoại của nhà sản xuất trong nước hoặc nhà nhập khẩu cấp giấy.
• Thông tin người giữ hồ sơ thử nghiệm.
• Ngày và nơi sản xuất, tối thiểu tháng, năm, thành phố và quốc gia.
• Ngày và nơi thử nghiệm.
• Tên, địa chỉ và điện thoại của phòng thí nghiệm bên thứ ba.

CPSC cho biết CPC không có mẫu bắt buộc, nhưng CPC và báo cáo thử nghiệm phải bằng tiếng Anh. Vì vậy hãy yêu cầu phòng thử nghiệm xuất báo cáo bằng tiếng Anh ngay từ đầu.

Mỹ còn yêu cầu gì với hạt nhỏ, chì và nhập khẩu điện tử?

CPSC nêu thêm ba nhóm yêu cầu. Thứ nhất là hạt nhỏ. Quy định cấm hạt nhỏ nằm tại 16 C.F.R. phần 1501 và phải được ghi trong CPC với sản phẩm áp dụng. Yêu cầu nhãn cảnh báo hạt nhỏ nằm tại 16 C.F.R. mục 1500.19(b)(1), nhưng CPC không cần dẫn chiếu mục này.

Thứ hai là chì. Yêu cầu cấm mức chì quá cao trong sơn và lớp phủ bề mặt nằm tại 16 C.F.R. phần 1303. Yêu cầu về chì trong vật liệu nền mà trẻ chạm tới nằm tại 15 U.S.C. mục 1278a, và CPC phải dẫn chiếu mục này. Về phthalate, hãy hỏi nhà nhập khẩu Mỹ yêu cầu thử những chất nào.

Thứ ba là nhập khẩu điện tử. Theo CPSC, từ ngày 8 tháng 7 năm 2026, nhà nhập khẩu hầu hết hàng tiêu dùng bị quản lý phải nộp chứng nhận điện tử cho Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ. Việc này do nhà nhập khẩu thực hiện. Dù vậy, họ sẽ cần dữ liệu từ bạn, nên hãy thống nhất cách cung cấp dữ liệu trong hợp đồng.

Mục kiểm tra của sản phẩm trẻ em còn gồm nhãn truy xuất của CPSC. Theo CPSC, dấu hiệu vĩnh viễn phải có trên sản phẩm và trên cả bao bì. Hãy đưa yêu cầu này vào bản vẽ khuôn và thiết kế bao bì ngay từ đầu.

Thị trường và năng lực: đơn hàng đang chuyển về Việt Nam ra sao?

Báo Pháp luật Việt Nam dẫn số liệu Bloomberg về đồ chơi và dụng cụ thể thao Việt Nam xuất sang Mỹ. Kim ngạch vượt 500 triệu USD từ tháng 5 và đạt trên 760 triệu USD vào tháng 8 năm 2025. Tổng cục Hải quan cho biết tháng 11 năm 2025, Mỹ chiếm 67,6% kim ngạch xuất khẩu nhóm hàng này của cả nước.

Bài báo gắn xu hướng với áp lực chi phí của nhà nhập khẩu Mỹ trước mức thuế lên tới 145% với hàng Trung Quốc, theo khảo sát của Hiệp hội Đồ chơi Mỹ. Thuế quan thay đổi nhanh, nên đừng dùng con số này để lập kế hoạch dài hạn. Đây là thông tin thị trường, không phải tư vấn thuế.

Bài cũng dẫn CEL Consulting rằng Trung Quốc có khoảng 10.000 nhà sản xuất đồ chơi, trong khi Việt Nam chỉ có khoảng 100 nhà máy đủ tiêu chuẩn và năng lực xuất khẩu. Biên lợi nhuận gia công đồ chơi thường ở mức một chữ số. Với nhà máy nhỏ, điều này có nghĩa là một lô bị thử nghiệm lại hoặc bị trả hàng có thể xóa hết lợi nhuận.

Về EU, trang của Ủy ban châu Âu ghi Trung Quốc xuất khẩu hơn 86% đồ chơi thế giới, EU đứng thứ hai với 4,6%. Trang này không ghi năm cho số liệu. Hãy dùng nó để hiểu mức cạnh tranh, không dùng làm số liệu chính xác về Việt Nam. Nếu bạn đang cân nhắc ngành khác, mục ngành hàng xuất khẩu có thêm gợi ý.

Hồ sơ nào cần có trước khi chào hàng đồ chơi?

Dưới đây là bộ hồ sơ tối thiểu, gom từ các yêu cầu ở trên:

• Độ tuổi mục tiêu của từng mẫu và bản phân tích nguy cơ.
• Bảng thành phần vật liệu, mực, sơn của từng bộ phận.
• Báo cáo thử nghiệm bằng tiếng Anh theo EN 71, ISO 8124 hoặc ASTM F963 tùy thị trường.
• Hồ sơ kỹ thuật và tờ khai hợp chuẩn cho EU.
• Thông tin phòng thử nghiệm bên thứ ba để nhà nhập khẩu Mỹ lập CPC.
• Hệ thống số lô để truy xuất.
• Mẫu nhãn, hướng dẫn và cảnh báo đã được khách duyệt.

Khi có đủ bộ này, bạn trả lời khách nhanh hơn và dễ chứng minh nhà máy đủ tiêu chuẩn. Khách mua đồ chơi thường kiểm tra nhà máy kỹ trước khi đặt đơn lớn.